Vastenavond – Nonnevotten

Vastenavond is formeel gesproken de dins(dag) voor as-woensdag (het begin van de vastentijd voor Pasen).  Het betekent gewoon: de avond vóór de vasten. Carnaval benoemt hetzelfde feest, maar dan de hele drie dagen dat het feest thans wordt gevierd van zondag tot en met dinsdag. In Louisiana staat het carnavalsfeest bekend als Mardi-gras, ofwel vette dinsdag. Deze dag is immers de laatste dag dat metn nog ‘vet’ mag eten, voordat de vastenperiode ingaat. 

Carnaval is een feest waarop uitbundig wordt gegeten en gedronken en waar tijdelijk op rituele wijze de macht van de autoriteiten wordt overgedragen aan het ‘gewone volk’. De zot of de nar, in de verschijning van Prins Carnaval, wordt even de baas. Men kan zich anders voordoen dan men in het dagelijks leven is. Dat is de rol van de maskers, die vaak tijdens carnaval worden gedragen.

Over de oorsprong van het feest is men niet eenduidig. Al in Babylonië, bij de oude Egyptenaren, Grieken, Romeinen en Germanen bestonden feesten waarin tijdelijk de sociale rollen werden omgedraaid. In voorchristelijke tradities werd tegen het einde van de winter Koning winter symbolisch verdreven, zodat de vruchtbaarheid weer terug zou keren. Hiervan getuige nog het rituele verbranden, verdrinken of begraven van carnavalsmascottes om dinsdag rond middernacht en in Rusland wordt nog altijd vlak voorafgaand aan de vasten een strooien heks, die de winter symboliseert, met een pannekoek en een koekenpan in de hand, verbrand.

Er wordt verder beweerd dat de katholieke kerk deze rites in de kerkelijke jaarkalender zou hebben gepast om de overgang naar de vastentijd te vergemakkelijken: immers berouw komt altijd na de zonde. Het is eenvoudiger om te vasten als men voorafgaand losbandig heeft geleefd.

De protestanten hebben tijdens de reformatie afstand genomen van het vieren van carnaval. Het feest bleef dan ook in Nederland een katholiek feest dat vooral in Noord-Brabant en Limburg gevierd bleef.  Sinds de jaren ’60 echter kwam er boven de grote rivieren ook interesse voor dit feest en schoten carnavalsverenigingen her en der uit de grond.

Bij carnaval horen traditioneel pannenkoeken op vette dinsdag, worstenbroodjes (brabant), zuur vlees (Limburg) en nonnevotten (Limburg).

Recept voor Nonnevotten 

Nonnevotten zijn een typische Limburgse carnavalslekkernij. Het zijn gefrituurde deegstrikjes, die verwijzen naar de strikken op het achterwerk van de nonnen. Ze zijn overigens niet moeilijk om te maken!

Nodig voor ongeveer 14 nonnevotten:

500 gr. bloem
1 zakje gist
200 ml. melk
50 gr. gesmolten boter
2 zakjes vanillesuiker
snufje zout
1 ei
sap van 1/2 citroen 
2 à 2 1/2 l. plantaardige olie 
poedersuiker of fijne (kaneel)suiker

Verwarm de melk tot handwarm, schenk de melk in een glas en roer er de twee zakjes vanillesuiker door met het gist.

Doe ondertussen de bloem in een mengkom, met het ei, de gesmolten boter, het citroensap, de suiker en het snufje zout. Roer alvast een beetje door en voeg na ongeveer 5 minuten het gistmengsel erdoor. Kneed ongeveer 5 minuten door tot een soepel deeg.  Laat het deeg minstens een uur op een warme plek (tegen of op de verwarming bijvoorbeeld) rusten.

Verwarm daarna in een (frituur)pan de olie. Leg het deeg op het aanrecht en snijd in ongeveer 14 gelijke stukken. Rol de stuken deeg uit tot een sliert van ongeveer 20 à 25 cm. lang en leg er een losse knoop in. Leg de strikken nog even op een bakplaat om nog ongeveer een kwartiertje na te rijzen.

Dan is ook de olie heet genoeg (ongeveer 180 graden) en leg steeds 2 à 3 strikken tegelijk in de olie. Na ongeveer 2 minuten even omkeren en nog 2 minuten laten bakken. Haal de gare nonnevotten er met een schuimspaan uit en bestrooi meteen met suiker. Laat ze wat afkoelen maar eet ze liefst nog een beetje warm. Een hele goede bodem voor een avondje uit de band springen! 

Vanessa van Koppen-Enters
0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *