Recensie: De Dikke Steinz

Daar sta je dan, in de boekwinkel. Of je kijkt DWDD en hoopt dat het maandelijkse ‘boekenpanel’ nog enig soelaas kan bieden. De rust van mooie woorden en prachtige zinnen. Het verheft en ontspant, bijna spiritueel. Maar wat vervult jouw hart? Wat moet je echt lezen? De dikke Steinz beantwoordt al je vragen. Een recensie door Kalle Brüsewitz.

Begin van iets moois

Elk gelezen woord is het begin van iets moois. Dat is duidelijk. Chronologisch en geografisch is het uitgebreid en uitgedacht. De dikke Steinz of eigenlijk Steinz, gids voor de wereldliteratuur is niet bedoeld als intellectuele terechtwijzing. Niets is zo erg als dat. Niets is zo erg als mensen die je de hele dag opzichtig gaan vertellen dat je een sukkel bent dat je iets niet kent, iets niet gezien hebt of iets niet gelezen hebt. Die neiging heeft Pieter Steinz niet. Journalist Steinz, die dit boek samen met zijn dochter Jet samenstelde, is een liefhebber. Een liefhebber van lijstjes, literatuur en kaarten. Dan is dit boek een begin van iets moois.

Opbouw

Het boek bestaat, net als zijn andere vuistdikke encyclopedische vertelling Made in Europe, uit een vernuftig in elkaar gezet geraamte van lijstjes. Er zijn korte literaire quizzen, voor elke letter van het alfabet één, en er zijn wereldkaarten. Kaarten van Afrika en het New Yorkse Manhattan. Kaarten van de Amsterdamse grachten, de Molukken en van de Noordpool. Bij elke plek een verwijzing naar beroemde locaties waar boeken zich afspelen. Ook kiezen vader en dochter Steinz voor boekwebben.

De, in hun ogen, belangrijkste romans uit de wereldliteratuur worden in beeld gebracht aan de hand van inspiratie en vervolg. Niet alleen worden het verdere oeuvre van de schrijver in kwestie behandeld, maar ook de boeken die leidden tot de beroemde roman. Neem als voorbeeld Die Blechtrommel van Günter Grass. Als invloed op Grass worden Doktor Faustos van Thomas Mann en Die abenteuerliche Simplicissimus van Hans Jacob von Grimmelshausen genoemd. Onder het kopje ‘wat te lezen na Die Blechtrommel’ worden Jonathan Safran Foer’s Extremely Loud & Incredibly Close en Catch-22 van Joseph Heller genoemd. Stel dat je dat boek gelezen hebt en het boek prachtig vond, dan is er een hele wereld aan prachtige boeken in dezelfde stijl, met het zelfde thema of van dezelfde schrijver om aan te beginnen.

Knausgard

De Dikke Steinz is een encyclopedie met alle belangrijke literatuur van over de hele wereld, volledig arbitrair maar compleet. Schrijvers als Oscar Wilde en Harry Mulisch hebben vanzelfsprekend een plek in het boek, maar ook Hafid Bouazza en Jaan Kross (een Ests schrijver) krijgen eigen hoofdstukken. Behalve klassieke schrijvers als Aldous Huxley en Rudyard Kipling hebben de Steinzjes er ook voor gekozen relatief nieuwe sterren aan het literaire firmament op te nemen in de gids. Denk hierbij aan de opnieuw populair geworden Noorse schrijver Ove Karl Knausgard en de Nederlandse schrijver Gustaaf Peek. De Nederlandse schrijvers zijn sowieso oververtegenwoordigd, waardoor belangrijke buitenlanders gesneuveld zijn. Het is een Nederlandse gids, en verantwoord incompleet, dus we kunnen Steinz er niet op pakken.

Schmitt

Toch moet mij tot slot één belangrijke teleurstelling van het hart. Niet als hoofdstuk, niet onder het kopje ‘verder lezen’ en niet op een kaart of in een quiz. De allergrootste afwezige in dit boek is de Franse toneel- en romanschrijver Eric-Emmanuel Schmitt. Een schrijver die voor het Franse taalgebied meer betekent heeft dan wel in de gids opgenomen schrijvers als Michel Houellebecq en Jean-Christophe Rufin. Maar natuurlijk is ook dit arbitrair. Het belangrijkste wapenfeit van Schmitt zijn zijn fantastische novelles. Zijn ‘cyclus van het onzichtbare’ bestaat uit zes novellen met als groter thema de belangrijkste wereldgodsdiensten. Meneer Ibrahim en de bloemen van de Koran is het bekendste en hoort zonder twijfel bij de beste boeken ooit geschreven. Maar ook dat is arbitrair. Het hoort in ieder geval in een gids als deze. Tot slot is het belangrijkste wat we leren van de De Dikke Steinz dat elk woord en elke boek het begin is van iets moois.

Over het boek:

Steinz. Gids voor de wereldliteratuur
Pieter en Jet Steinz
Nieuw Amsterdam, 2015

Lees de recensie van Made in Europe hier

Photo Credit: Atlas Uitgeverij

Kalle Brüsewitz
Kalle Brüsewitz (soulchecker.nl) is afgestudeerd in de theaterwetenschappen en kunsteducatie en is werkzaam als freelancer op het gebied van journalistiek en kunsteducatie. Hij noemt zich SoulChecker en zoekt naar dat waar mensen zich geraakt door voelen; in kunst, politiek en religie. Ook werkt hij als coördinator in een Aanloopcentrum voor iedereen die behoefte heeft aan koffie en een praatje.
0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *