Recensie: Als de tijd voor altijd stil zou staan

Ivan Wolffers is arts en schrijver en hij weet al jaren dat hij lijdt aan prostaatkanker. In Medisch Contact en op zijn weblog publiceert hij met grote regelmaat columns over allerlei aspecten van gezondheid en ziekte. 

Openheid rondom naderende dood

In dit boek beschrijft Wolffers met grote openheid en precisie wat hij tegen komt in zichzelf en zijn omgeving als het gaat over het leven met uitgezaaide prostaatkanker. In eerdere boeken beschreef hij hoe het is om te moeten leven zonder mannelijke hormonen en wat dat doet met je mannelijke identiteit. Nu gaat het behalve over keuzes die gemaakt moeten worden rond wel of niet behandelen en met welke medicijnen, over het leven in onzekerheid over het moment waarop de kanker sterker zal blijken dan de medicatie. 

Waar vertrouwen we op?

Hij vraagt zich af waar we op vertrouwen als het einde nadert. Uit onderzoek is gebleken dat juist mensen die kiezen voor religieuze methoden om zin te geven aan hun lijden er voor kiezen om de meest agressieve medische behandelingen te ondergaan om zo lang mogelijk te kunnen blijven leven. De confrontatie met het ontluisterend ziekbed van zijn schoonvader brengt Wolffers er toe zichzelf en zijn vrouw Marion Bloem vragen te stellen over hoe zij op tijd regie kunnen nemen over het sterven. “Wie niet met allure overlijdt heeft niet met stijl geleefd” , zo geeft hij zichzelf opdracht ondanks zijn weerstand toch na te denken over wat gaat komen.

Versleten pak

In prachtige gesprekken met zijn kleindochter Helena komt de dood regelmatig langs: ‘lig je dan niet bloot in zo’n kist? vraagt ze verbaasd. Wolffers antwoordt dat zijn vrouw hem waarschijnlijk zijn donkerblauwe pak met een wit overhemd zou aantrekken omdat ze hem daar altijd graag in ziet. En hij concludeert dat hij het vanaf dat moment dagelijks aan gaat trekken en gaat gebruiken tot het versleten is: “Laat ik het dragen tot niemand er nog iets aan heeft. Ik gun het de dood niet dan hij mij in dat mooie blauwe pak komt halen”. 

In dit soort kleine anekdotes beschrijft hij haarfijn wat leven met de dood voor ogen betekent in het ‘gewone’ dagelijks leven voor zover je dat nog als gewoon kunt ervaren in die situatie. 

Aanrader? Ja!

Het boek leest gemakkelijk, juist door de verhalende toon. En dit terwijl de inhoud er niet om liegt, er komen veel heftige ervaringen en vragen voorbij.  Een aanrader? Ja zeker, vooral voor mannen met prostaatkanker en hun partners omdat er ook veel aandacht is voor de ont-mannende effecten van de behandeling en de consequenties daarvan voor het eigen identiteitsgevoel en de relatie. Maar niet alleen voor deze mensen kan het boek een opening betekenen, voor iedereen die na wil denken over ziek zijn en sterven is deze publicatie interessant. 

Over het boek

Ivan Wolffers 
Als de tijd voor altijd stil zou staan
Nieuw Amsterdam Uitgevers, 2014

Etje Verhagen-Krikke
0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *