Overdenken

Voor ons christenen begint komende zondag, 1 december, een nieuw jaar. Opnieuw start de krans van feesten die het jaarverloop zijn kleur en glans geven. De krans begint met de kleine feestjes van hoop: de vier adventzondagen. Maar voor het nieuwe jaar kan beginnen raak ik in een peinzende stemming. Wat heb ik nodig om een nieuwe start te kunnen maken? Wat heeft het afgelopen jaar me gebracht, wat kan ik daarvan leren?

Juist dat terugkijken en daarmee afstand nemen van de dagelijkse gang is een van de dingen die de mens tot mens maken. De Griekse filosoof Socrates (470-399) zei al: ‘Een ononderzocht leven is het niet waard geleefd te worden’. Wat bedoelt hij daarmee? Het vermogen tot afstand nemen van zijn eigen daden en gedachten, en daarop terug kijken, tekent de speciale positie van de mens. Ik weet zeker dat de mens niet zomaar een hoger zoogdier is.  De mens kan over zijn daden denken, spijt of berouw voelen bij iets dat al een tijd geleden gebeurd is, en daar lering uit trekken door zijn gedrag te veranderen. Hij kan zelfs spijt en berouw hebben van datgene wat hij of zij niét gedaan heeft!

En gek genoeg is het pas het besef van einde of dood, dat dit vermogen in de mens wekt. Als we altijd maar zouden doorleven zonder besef van een eind, zou er nooit de impuls komen om terug te kijken. Pas aan het besef van eindigheid vragen we ons af wat het waard is wat we doen of juist niet doen. Wat is zinvol om te doen binnen de tijd die ons gegeven is?

Anders dan met Oudejaarsavond op 31 december is aan de viering van het eind van het kerkelijk jaar direct de hoop op de komst van het nieuwe leven, liefde en licht gegeven. Ik moet bekennen dat ik in deze tijd van het jaar steeds weer tot het besef kom van mijn eigen eindigheid en onvolmaaktheid. Maar gelukkig hoeven we het als mensen niet alleen te doen, de goddelijke wereld bekommert zich om ons. De krans van het jaar herneemt zich met de belofte van het nieuwe leven!

Afbeelding: Awa/Wikimedia Commons

Elizabeth van Wensveen
0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *