Kunst: Voorbij de waarheid

Het is al oud. Ouder dan de wereld zelf. Ouder dan de geschiedenis zelf. Ouder dan de mensheid. En dat is wat we hard nodig hebben in de huidige tijden. De kunst geeft ons troost en inzicht. De kunst leert ons nog meer dan het journaal. Onderwijs is zoveel meer dan lessen in de waarheid. Het gelijk van Ramsey Nasr. Door Kalle Brüsewitz.

Waarheid

Met je geschiedenisboek, je krant en je rekenmachine dek je de hele wereld wel af. De geschiedenis leert je hoe het was en hoe het gaat worden, de rekenmachine en de wiskunde leert je hoe dingen kloppen en de krant leert je hoe de buitenwereld in elkaar zit. Dan ben je er wel. Dan heb je alles wel gehad. Meer heb je niet nodig. Leer er misschien nog een woordje Engels bij en je kunt alles dat je geleerd hebt in een veel groter gebied toepassen. De wereld ligt aan je voeten. Dat is wat je leert en wat de mens nodig heeft. De waarheid die de wetenschap je biedt en de lessen die het verleden je leert over de toekomst. De wereld is een pakket van zintuiglijke waarnemingen die door middel van regels op een logische – en voor iedereen werkbare manier – is vormgegeven.

Toch is dat niet het hele verhaal. Een belangrijk aspect wordt vergeten. De wereld bestaat niet uit waarheid en wetenschap alleen. De wereld is groter en breder dan dat. De wereld veel groter dan alleen de waarheid. Hoe meer waarheid, hoe meer behoefte aan fantasie. Hoe meer realiteit, hoe meer behoefte aan absurditeit. Hoe meer hard nieuws, hoe meer behoefte aan zachte verhalen. Hoe meer wetenschap, hoe meer behoefte aan rariteiten. Hoe meer ellende, hoe meer behoefte aan liefde. Hoe meer grote woorden, hoe meer behoefte aan liefkozend gefluister. De wereld is overal en nietsontziend. De wereld is ook klein en zacht.

Kunst

Daar is het dan. Dat waar we behoefte aan hebben. Daar waar kinderen de wereld mee aankunnen. Ramsey Nasr omschreef kunst als remedie voor de waarheid. De waarheid is keihard. De wereld is nietsontziend. De wereld is soms harder dan we hebben kunnen. De wereld is daarom zoveel meer dan alleen geschiedenis en wiskunde. De geschiedenis leert ons hoe het was, de wiskunde leert ons hoe het klopt, het journaal leert ons hoe het is. Maar dan de kunst. De kunst leert ons niet hoe het was, maar hoe mensen dachten dat het was, hoopten dat het nooit zou worden, wilden dat het was en/of bang waren dat het ooit zou worden. De kunst leert ons dat de wereld soms zacht is. De kunst leert ons dat de wereld soms niet meer is dan de schoonheid van het moment.

Een remedie voor de waarheid. Dat is dan toch wel het echte doel van onderwijs. Niet om ons te leren over de dingen die er zijn, keihard en zonder enige reserve. Onderwijs moet ons op zijn minst leren soms immuun te zijn voor die keiharde wereld. Onderwijs gaat niet alleen over antwoorden, maar het gaat net zo goed over het oproepen van nog meer vragen. Vragen die de fantasie prikkelen. Die inzichten verbreden en de wereld verzachten. Pas dan kunnen mensen de wereld aan. Pas dan kunnen mensen de wereld leren begrijpen en uitdagen. Pas dan komen mensen echt tot grote daden en nieuwe inzichten. Pas dan komen we verder.

Lees het pleidooi van Ramsey Nasr hier

Photo Credit: markchadwickart via Compfight cc

Kalle Brüsewitz
Kalle Brüsewitz (soulchecker.nl) is afgestudeerd in de theaterwetenschappen en kunsteducatie en is werkzaam als freelancer op het gebied van journalistiek en kunsteducatie. Hij noemt zich SoulChecker en zoekt naar dat waar mensen zich geraakt door voelen; in kunst, politiek en religie. Ook werkt hij als coördinator in een Aanloopcentrum voor iedereen die behoefte heeft aan koffie en een praatje.
0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *