Hoe groot is de gemeente?

Zondag worden vijf  jongeren gedoopt op hun eigen belijdenis. In deze moeilijk tijden voor de vrijzinnige kerken is dat al goed nieuws. Maar de doop vindt niet plaats in een traditionele gemeente; geen kerkenraad, geen leden. ‘Waar worden ze dan lid? Aan wie betalen ze dan geld? Wie brengt er bloemen als je ziek bent? Aan wie leg je verantwoording af?’

Gemeente

Het zijn allemaal legitieme vragen. Vragen die niet zozeer raken aan de kern van de zaak, maar wel aan de randzaken; de tradities. En aangezien de kerk aan elkaar hangt van tradities en rituelen is dit een zeker niet de onderschatten onderdeel van het geheel. De traditionele gemeente is een gemeente verbonden aan een plaats, een regio of een kring. Het is een groep mensen die dicht bij elkaar wonen en daarom automatisch dicht bij elkaar staan. Dat is het idee tenminste. Ze kijken naar elkaar om en zorgen voor elkaar. Ze houden elkaar in de gaten en komen samen in zusterkringen, tijdens koffieochtenden, maaltijden, lezingen en natuurlijk in de zondagse dienst. Ze zijn zo progressief en vrijdenkend die Doopsgezinden. Het voortbestaan van deze gemeenten staat onder druk. In 2014 hield de Doopsgezinde Gemeente Doetinchem het voor gezien en in 2015 is in ieder geval Den-Helder al ter ziele. Het glipt mensen door de vingers. Dat waar ze houvast aan hadden verdwijnt. Om zich heen zien ze alleen maar oude mensen die heel hard hun best doen. ‘Waar zijn toch al die jongeren? Ik zie ze nooit op zondag!’

Actief

Fascinerend is dat het eigenlijk heel goed gaat met het doopsgezinde gedachtegoed. De jongerenkampen van de AKC verkopen zichzelf uit als het grootste popfestival en de actieve doopsgezinden zijn overal in de hele wereld te vinden. Het is een imperium met verschillende clubjes met een trouwe achterban die elkaar bijna elk weekend ergens in Nederland treffen. Het zijn mensen die naar elkaar omkijken, zuster- en broederkringen vormen, samen koffiedrinken en elkaar de waarheid zeggen als dat nodig is. Het is een groep mensen die niet perse dicht bij elkaar wonen en niet automatisch dicht bij elkaar staan. Ze staan dicht bij elkaar omdat het goed voelt. Ze staan dicht bij elkaar omdat ze een gezamenlijk discours delen; een manier van leven; ze delen misschien zelfs gedeeltelijk de zelfde overtuigingen. Het is gewoon net een echte gemeente.

Groot

Hoe groot is de gemeente eigenlijk? Een gemeente heeft niets te maken met geografische nabijheid, maar met gevoelsmatige verbondenheid. De wereld is klein en wordt steeds kleiner. Nederland is daarin maar een stipje. De verbondenheid met de gemeenschap is zoveel groter dan met de plek waar die mensen wonen. Een gemeente is los van de rituelen een gemeenschap van mensen die verbonden zijn met elkaar en waar de heilige geest tussen kan werken. De gemeente is zo groot als je hem zelf maakt en wil maken. De gemeente is net zoals hoe het ooit begon: een groep mensen die samen komt om met elkaar gemeente te zijn. Niet perse op zondag, niet perse met mensen uit het zelfde dorp.

Plek

Natuurlijk zijn er plekken nodig en is de plaatselijke gemeente heel belangrijk als je wereld steeds kleiner wordt. Als je niet meer ver kunt lopen of eenzaam bent. Dan is een plek vlakbij heel belangrijk. Maar die plekken zullen niet verdwijnen. Los van het instituut en het ritueel zijn er altijd mensen die samen met jou een gemeenschap willen vormen. Een gemeenschap waar ze op je passen en voor je zorgen en waar jij wat voor hen kunt doen. Voor ieder ander zijn er zoveel andere mogelijkheden. Dat is geen verarming, maar een verrijking. Zo’n verrijkte plek is de plek waar die jongeren zich komende zondag laten dopen: Dopersduin. Het doopsgezinde broederschapshuis in de duinen van Schoorl is al ruim 80 jaar de plek waar mensen elkaar ontmoeten, kinderen opgroeien en hun kinderen weer meenemen. Het is een huis waar werkelijk alles samenkomt. Een gemeenschap die bestaat uit mensen die niet alleen doopsgezind zijn, maar net zo goed protestant, gereformeerd, baptist, katholiek of atheïst. De wereld is zo groot en tegelijk zo klein.

Laten we gemeenschap zijn. Hoe groot of hoe klein ook. Laten we de gemeente koesteren als die plek waar mensen naar elkaar omzien. Hoe groot die gemeente is? Zo groot als je hart is.

Photo Credit: Dopersduin

Kalle Brüsewitz
Kalle Brüsewitz (soulchecker.nl) is afgestudeerd in de theaterwetenschappen en kunsteducatie en is werkzaam als freelancer op het gebied van journalistiek en kunsteducatie. Hij noemt zich SoulChecker en zoekt naar dat waar mensen zich geraakt door voelen; in kunst, politiek en religie. Ook werkt hij als coördinator in een Aanloopcentrum voor iedereen die behoefte heeft aan koffie en een praatje.
4 antwoorden
  1. Avatar
    Korneel Roosma - de Vries zegt:

    Beste Kalle,

    Wat een mooi inspirerend stukje heb je geschreven over gemeentezijn. Het sluit helemaal aan bij de behoefte van jonge mensen. Het gaat hen vaak niet in de eerste plaats om het gebouw of de plek om samen te komen, maar om elkaar te ontmoeten.
    Het zou mooi zijn als er ook initiatieven zouden kunnen komen, waarbij bijvoorbeeld jonge mensen tussen de 35 en 45, al dan niet met kinderen elkaar zouden kunnen ontmoeten.
    Ik wens jullie een hele mooie doopplechtigheid toe, maak er een mooie dag van.
    Met hartelijke groet
    Korneel Roosma

    Beantwoorden
  2. Avatar
    Graddie Meijer zegt:

    Hallo Kalle,

    In de eerste plaats natuurlijk van harte gefeliciteerd met je doop. Ik herinner me nog je reactie op de doop van je zus en je vraag waarom zij wel en jij niet. Nu heb je toch ook de keuze gemaakt om lid te worden. Op je eigen manier en dat is goed.
    Vanmiddag zal ik je artikel samen met de overwegingen van je vader op Facebook voorlezen in de kerkenraad van Workum-Hindeloopen als bezinning, omdat het goed is dat we samen nadenken over hoe we kunnen en moeten meewegen.

    met zusterlijke groet,

    Graddie

    Beantwoorden
  3. Avatar
    Wim Peters zegt:

    Beste Kalle,
    Soms lijkt het, hoe kleiner hoe fijner!
    De dopeling mag een passant zijn!
    Wat is er tegen dat ik gedoopt word?
    Dat je je weg met blijdschap gaat!
    (hand. 8-39 de 7 laatste woorden.
    Ja toch?

    Beantwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *