‘Een licht chaotische situatie’

Theo van de Kerkhof – Het christendom zit in het DNA van de westerse cultuur, heet het. In ieder geval zit het in het DNA van VolZin. Het zou de redactie nog niet meevallen er een níet- christelijk blad van te maken, mocht ze dat al willen. Maar niet iedereen is daar gerust op. De bezorgde ingezonden brief van Erik Jurgens (VolZin, 22 juli) over de christelijke verworteling van VolZin vond de nodige bijval en raakte blijkbaar een gevoelige snaar. 

“Ik voel steeds meer onvrede en weerstand bij modieuze, quasi spirituele verhalen in uw blad”, schrijft Fons Geerdinck. Andere briefschrijvers hebben minder moeite het christelijk DNA te herkennen. “Mijn interesse in religie en zingeving is groot, en als kind van deze christelijke cultuur waardeer ik de christelijke achtergrond van VolZin erg”, meldt Inge Boele. Arie Vaandrager herkent Jurgens zorg wel, maar vraagt zich ook af of zijn pleidooi niet te veel uit is op zelfbevestiging. Volgens hem levert VolZin met vallen en opstaan “ruwweg een interessante weerspiegeling op van een licht chaotische situatie” op religieus en levenbeschouwelijk terrein. Inderdaad, het is met VolZin niet anders dan met andere speler op de actuele christelijke markt. Allen staan midden in de spanning van vernieuwing en behoud, van zoeken naar continuïteit in discontinuïteit. In zijn eerste redactioneel, nu ruim een jaar geleden, schreef hoofdredacteur Eduard van Holst Pellekaan: “Ik beken met een zekere blijmoedigheid: mijn spiritualiteit is een werk in uitvoering.”Voor de spirituele koers van VolZin is dat niet anders.

 De spanning tussen vernieuwing en behoud loopt als een rode draad door het nummer dat nu voor u ligt. Hoe gaan we om met ons materieel religieus erfgoed – kerkgebouwen en kloosters? Ook daar zoekt men naar continuïteit in de verandering: een hospice voor termi- nale patiënten in de voormalige Pius X-kerk in Alkmaar is een geslaagd project. Evenals de metamorfose van de Bosche Jacobskerk tot een artcenter. De omvorming van een kerk tot partycentrum heet minder geslaagd: “Een flater voor het bisdom Den Bosch. Je staat een biertje te tappen onder Maria.” Maar waarom is dat een flater. Is feesten niet bij uitstek een gestalte van het religieuze? We gaan verder in op het manifest ‘Dominee 2.0’. Jonge dominee Sjoerd Muller mist een duidelijke zichtbaarheid en scherp profiel van zijn protestantse kerk in het publiek domein. “De kerk van nu heeft een ontzettend duf imago. Ergens koesteren we die sufheid. Je onmacht laten aanleunen is wel zo veilig.”

Een ander jeugdig geluid komt van de 24-jarige historicus Rutger Bregman: De middenpartijen hebben – op gematigder toon – de benepen populistische stand- punten overgenomen. “Dat is het totale morele failliet van vooral het CDA.” Het CDA is overbodig, vindt hij: “Het fatsoenlijke deel kan naar de ChristenUnie en de rest naar de VVD.” En over vrijzinnigheid: “Vrijzinnigen maken van religie een soort poëzie. Prachtig, maar vaak weinig concreet, saai en slecht toepasbaar.”

Dat gaat in Latijns-Amerika heel anders. Daar dóen ze het religieuze gewoon, niet vrijzinnig, maar wel vrijmoedig. En het bijzondere is: het werkt. In de volkse vormen van religie moeten heiligen en goden wel ‘leveren’, zegt antropoloog Matthijs van de Port. “Voor veel arme Brazilianen zijn de noden gigantisch en bidden is het enige redmiddel.” Is dat naïef? Van de Port vindt van niet. “Ik heb veel geleerd van de manier waarop Brazilianen hun geloof belijden.” Zij vinden juist een opening naar het onbekende, “een manier om je open te stellen voor het wonder, de openbaring van het Andere.” 

 

Bron: Volzin augustus 2012

Claudia Pietryga
Claudia deed zowel een sociaal-agogische als journalistieke opleiding en is alweer bijna tien jaar freelance journalist. Ze schrijft het liefste over maatschappelijke onderwerpen en publiceerde onder meer stukken in de Flair, Hallo Jumbo, Spits, Het Parool, diverse blogs, lokale bladen en uiteenlopende (online) media voor met name ondernemers.
0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *