Centrum voor Thanatalogie: interdisciplinair onderzoek naar rituelen omtrent de dood

Onderzoek doen naar rituelen en voorstellingen rondom rouw, dood en verlies. Dat is waar het Centrum voor Thanatologie zich mee bezig houdt. Thanatologie is afgeleid van Thanatos die in de Griekse mythologie de dood personifieerde. In dit artikel stellen zij zich aan u voor.

Centrum voor Thanatologie

De dood is steeds vaker onderwerp van gesprek in Nederland. Niet zonder reden: iedereen wordt met de dood geconfronteerd. Hoewel de samenleving ontkerkelijkt, zien we dat mensen het einde van het leven niet betekenisloos willen laten. ‘Nieuwe’, andere rituelen bloeien op. Rondom de dood formuleren mensen wat zij belangrijk vinden in het leven. Het Centrum voor Thanatologie richt zich op de wetenschappelijke studie van de omgang met en voorstellingen over sterven, dood en rouw. Zowel in Nederland als daarbuiten. Er is namelijk geen cultuur of religie ter wereld die niets doet met haar doden.

Interdisciplinair

Het Centrum voor Thanatologie (Faculteit der Filosofie, Theologie en Religiewetenschappen, Radboud Universiteit Nijmegen) is de thuisbasis van onderzoekers uit verschillende vakgebieden, zoals antropologie, ethiek, psychologie, godsdienstwetenschap, rituele studies en geschiedenis. Deze gevarieerde onderzoeksgroep maakt het mogelijk om multidisciplinair onderzoek te doen naar persoonlijke, sociale en culturele aspecten van dood, sterven en rouw. Speciale aandacht wordt gegeven aan rouwrituelen, dood en creativiteit, menselijk gedrag en religiositeit. 

Veranderende rituelen rondom de dood

Ons onderzoek richt zich op het vinden van een kader voor veranderende rituelen rond de dood, waarbij landen, disciplines en levensbeschouwingen elkaar ontmoeten. Een dergelijk kader heeft zowel wetenschappelijke als praktische relevantie: regelgeving en institutionele afspraken lopen sterk uiteen en we kunnen verwachten dat de dood een steeds grotere rol gaat spelen in samenlevingen. Daarbij zijn een aantal factoren van belang: vergrijzing, vroege diagnose in combinatie met een langdurig sterfbed, toenemend individualisme, grote fysieke en sociale mobiliteit en vraagstukken rond het milieu. Bovendien is de voorziening van ouderenzorg en palliatieve zorg niet vanzelfsprekend, beslissingen rond het levenseinde zijn onderwerp geworden van felle discussies, traditionele betekenis systemen verliezen aan draagkracht, ‘nieuwe’ en meer persoonlijke vormen van religiositeit ontstaan en begraafplaatsen krimpen vanwege de toename van het aantal crematies.

Vergelijkende insteek

Het centrum heeft een internationale en vergelijkende insteek. Daarom is er ook aandacht voor multiculturele ontwikkelingen in Nederland, zoals Islamitische begrafenissen of crematies binnen de Hindoe gemeenschap. Daarnaast bestuderen onderzoekers andere landen, zoals Australië, Duitsland, Mexico, Polen en Zwitserland. Wij bieden deskundigheid met betrekking tot rouwpraktijken in de Islam, het Christendom, Jodendom, Hindoeïsme, Boeddhisme, en in lokale en inheemse religies. Het centrum richt zich bovendien op ritualiseringen rond de dood van de niet-religieus geaffilieerden.

Meer informatie

Voor meer informatie over het Centrum voor Thanatologie kunt u terecht op onze website: www.ru.nl/ct. Ook kunt u het laatste nieuws volgen via Facebook en Twitter

Claudia Venhorst en Brenda Mathijssen zijn als post-doc onderzoeker en promovendus verbonden aan het Centrum voor Thanatologie, Radboud Universiteit Nijmegen. 

Afbeelding: nevil zaveri via Compfight cc.

Claudia Pietryga
Claudia deed zowel een sociaal-agogische als journalistieke opleiding en is alweer bijna tien jaar freelance journalist. Ze schrijft het liefste over maatschappelijke onderwerpen en publiceerde onder meer stukken in de Flair, Hallo Jumbo, Spits, Het Parool, diverse blogs, lokale bladen en uiteenlopende (online) media voor met name ondernemers.
0 antwoorden

Plaats een Reactie

Meepraten?
Draag gerust bij!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *